Maden Ocağı Tahkimat (Destekleme) Günlük Kontrol Listesi (Excel İndir)

Yeraltı maden işletmelerinde meydana gelen en ağır ve ölümcül iş kazalarının başında tavan göçükleri, kavlak düşmeleri ve tahkimat yıkılmaları gelmektedir. Yeraltı galerilerinde kayaç gerilmelerini dengelemek ve çalışma alanlarının güvenliğini sağlamak amacıyla uygulanan çelik bağ, püskürtme beton (shotcrete), kaya somunu (rock bolt) ve ahşap tahkimat sistemlerinin her vardiya öncesinde ve sırasında günlük olarak denetlenmesi yasal bir zorunluluktur.

6331 sayılı İSG Kanunu ve Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği esaslarına uygun olarak hazırladığımız Maden Ocağı Tahkimat Günlük Kontrol Listesi'ni inceleyebilir, sayfa içerisindeki bağlantıdan hazır formüllü ve biçimlendirilmiş Excel (.xlsx) şablonunu ücretsiz indirebilirsiniz.

Yeraltı Madenlerinde Tahkimat Kontrolünün Yasal Dayanağı

Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği EK-3 maddeleri uyarınca; yeraltı çalışma noktalarında, nakliyat ve havalandırma yollarında bulunan tüm tahkimat elemanları yetkili nezaretçiler ve maden mühendisleri tarafından düzenli olarak kontrol edilmelidir.

Sistemde tespit edilen en ufak bir deformasyon, kama gevşemesi veya tavan çatlağı, derhal müdahale edilmediği takdirde zincirleme göçüklere sebep olabilir. Bu nedenle vardiya çavuşları ve İSG uzmanları, her çalışma öncesinde kavlak kontrolü (tavan ve yanların taranması) yapmalı ve sonuçları kontrol kütüğüne işlemelidir.

Tahkimat Türlerine Göre Kritik Kontrol Noktaları

Yeraltı ocaklarında kullanılan ana destekleme sistemlerinde dikkat edilmesi gereken teknik parametreler şunlardır:

• Çelik Profil / Bağ Tahkimatı: Profillerde deformasyon, bükülme, birleşim kelepçelerinde (sıkma kelepçesi) tork kaybı ve bağ aralıklarının onaylı projeye (örneğin 80 cm) uygunluğu.
• Püskürtme Beton (Püskürme Beton): Yüzeyde gerilme çatlaklarının oluşup oluşmadığı, beton kabarmaları, su sızıntısına bağlı dökülmeler ve katman ayrışmaları.
• Kaya Somunları (Rock Bolt): Somun plakalarının kayaç yüzeyine tam oturması, plaka eğilmeleri, tork değerleri ve enjeksiyon kalitesi.
• Ahşap ve Domuzdamı Tahkimatı: Lifleri ezilmiş, kırılmış veya çürümüş ahşapların varlığı, kamaların sıkılığı ve domuzdamı sıkıştırma derecesi.

Hazırlanan Excel Kontrol Şablonunun Yapısı

Saha kullanımına tam uyumlu olarak hazırladığımız Excel tablosu, Maden Mühendisleri ve Vardiya Çavuşları için 12 kritik denetim maddesini içerir:

1. Kurumsal Üst Başlık ve Künye: İşletme adı, ocak kodu, vardiya bilgisi, kontrol tarihi ve sorumlu mühendis alanları.
2. 12 Kritik Kontrol Parametresi: Çelik bağlar, kama sıkılığı, püskürtme beton, kaya somunu torku, hasır çelik sarkması, ahşap domuzdamları, kavlak kontrolü ve taban kabarması.
3. Durum İşaretleme ve Renkli Koşullu Biçimlendirme: "Uygun (U)", "Uygun Değil (UD)" ve "Uygulanamaz (NA)" seçenekleri ile otomatik yeşil/kırmızı görsel uyarılar.
4. Aksiyon ve Sorumlu Atama: Tespit edilen uygunsuzluğun giderilmesi için termin süresi ve sorumlu personel kayıt sütunu.
5. Dörtlü Onay Paneli: Vardiya Çavuşu, Maden Mühendisi, İSG Uzmanı ve Daimi Nezaretçi imza modülü.